Kısa yanıt
Cronbach alfa, bir ölçeğin maddelerinin iç tutarlılığını 0–1 arasında ölçer; .70 ve üzeri yaygın kabul görür, keşifsel çalışmalarda .60 sınır kabul edilebilir. Alfa düşükse önce ters maddelerin çevrilip çevrilmediği, sonra madde-toplam korelasyonları kontrol edilir. Alfa boyut bazında hesaplanır; çok boyutlu ölçeğin toplamı için tek alfa raporlamak hatalıdır.
Bulgular bölümünün ilk cümlelerinden biri neredeyse her tezde aynıdır: 'Ölçeğin Cronbach alfa katsayısı .87 bulunmuştur.' Bu cümlenin arkasındaki mantık ise çoğu zaman sorgulanmaz. Alfa neyi ölçer, neyi ölçmez, düşük çıktığında hangi sırayla müdahale edilir?
Kısa özet
- Alfa iç tutarlılığı ölçer: maddeler aynı yapıyı mı ölçüyor?
- Eşikler: ≥ .90 çok yüksek, ≥ .80 iyi, ≥ .70 kabul edilebilir, .60–.70 keşifsel çalışmada sınırda.
- Alfa boyut bazında hesaplanır; alt boyutları olan ölçekte tek toplam alfa yetmez.
- Düşük alfada ilk şüpheli: çevrilmemiş ters maddeler.
- Alfa madde sayısına duyarlıdır: uzun ölçekte yüksek alfa tek başına kalite kanıtı değildir.
Alfa neyi ölçer, neyi ölçmez?
Alfa, maddeler arası ortalama korelasyonun ve madde sayısının bir fonksiyonudur. Yüksek alfa 'maddeler birbirleriyle tutarlı' der; 'ölçek doğru şeyi ölçüyor' demez — o geçerlik sorusudur ve faktör analiziyle sınanır. 20 maddelik vasat bir ölçek, sırf uzun olduğu için .85 alfa verebilir.
Aşırı yüksek alfa (> .95) da incelenmeyi hak eder: maddeler neredeyse aynı cümlenin varyasyonları olabilir; bu, kapsam darlığına işaret eder.
| Alfa aralığı | Yorum | Ne yapmalı |
|---|---|---|
| ≥ .95 | Aşırı yüksek — madde tekrarı şüphesi | Maddeleri kapsam açısından gözden geçirin; boyut daralmış olabilir |
| .90 – .95 | Çok yüksek | Olduğu gibi raporlayın |
| .80 – .90 | İyi | Olduğu gibi raporlayın |
| .70 – .80 | Kabul edilebilir | Yaygın eşik; madde-toplam korelasyonlarını yine de kontrol edin |
| .60 – .70 | Sınırda | Keşifsel çalışmada savunulabilir; sınırlılıklar bölümünde tartışın |
| < .60 | Yetersiz | Aşağıdaki müdahale sırasını uygulayın; düzelmezse dürüstçe raporlayın |
SPSS'te hesaplama ve çıktı okuma
- 01
Ters maddeleri çevirin
Recode ile ters ifadeli maddeleri çevirmeden alfa hesaplamayın; çevrilmemiş tek bir madde katsayıyı çökertir. Bu, düşük alfanın açık ara en yaygın nedenidir.
- 02
Analizi çalıştırın
Analyze → Scale → Reliability Analysis. Boyutun maddelerini taşıyın; Statistics penceresinde 'Scale if item deleted' işaretleyin.
- 03
Madde-toplam korelasyonlarına bakın
Corrected Item-Total Correlation sütununda .30'un altındaki maddeler, ölçeğin geri kalanıyla zayıf ilişkilidir ve incelenmelidir.
- 04
'Silinirse alfa' sütununu yorumlayın
Bir maddenin silinmesi alfayı belirgin yükseltiyorsa o madde sorunludur — ancak silme kararı yalnızca istatistiksel değil, kuramsal da olmalıdır.
- 05
Boyut bazında tekrarlayın
Ölçeğin her alt boyutu için alfa ayrı hesaplanır ve tabloda ayrı raporlanır.
Madde silme disiplini
Alfa düşük çıktı: müdahale sırası
- Ters maddelerin çevrilip çevrilmediğini kontrol edin.
- Veri giriş hatalarını (99'ların eksik veri tanımlanması vb.) inceleyin.
- Alfayı toplamda değil boyut bazında hesapladığınızdan emin olun.
- Madde-toplam korelasyonlarıyla sorunlu maddeleri belirleyin.
- Örnekleminizin homojenliğini değerlendirin: dar varyans, alfayı düşürür.
- Hâlâ düşükse sonucu dürüstçe raporlayın ve sınırlılıklar bölümünde tartışın; katsayıyı 'kurtarmaya' çalışmak analizi savunulmaz kılar.
McDonald omega: ne zaman tercih edilir?
Alfa, tüm maddelerin yapıyı eşit güçte ölçtüğünü (tau-eşdeğerlik) varsayar; gerçek verilerde bu varsayım nadiren karşılanır ve alfa güvenirliği hafifçe küçümser. McDonald omega bu varsayımı gevşetir ve giderek daha çok dergi ile jüri tarafından tercih edilir. Jamovi ve R'da (psych paketi) doğrudan, güncel SPSS sürümlerinde Reliability menüsünden hesaplanabilir. En güvenli uygulama ikisini birlikte raporlamaktır.
Raporlama
Ölçeğin bu çalışmadaki iç tutarlılık katsayıları duygusal tükenme boyutu için α = .89 (ω = .90), duyarsızlaşma boyutu için α = .78 (ω = .79) olarak hesaplanmıştır; değerler özgün ölçek çalışmasıyla (α = .88 ve .76) tutarlıdır.
Örnek raporlama
Hem özgün çalışmanın hem kendi verinizin katsayıları verilir; yalnızca özgün çalışmanınkini aktarmak yeterli değildir. Güvenirlik, geçerlik kanıtlarıyla birlikte anlam kazanır; ölçme modelinin bütünsel sınaması için faktör analizi rehberine, analiz akışının tamamı için SPSS rehberine bakın.
Sık sorulan sorular
Alfa .69 çıktı, .70'e yuvarlayabilir miyim?
Hayır; iki ondalıkla olduğu gibi raporlayın. .69 ile .70 arasında pratik fark yoktur ve eşiğin katı bir yasa değil yaygın bir uzlaşı olduğunu belirterek tartışabilirsiniz.
İki maddelik boyutta alfa hesaplanır mı?
Hesaplanır ama yorumu zayıftır; iki madde için Spearman-Brown katsayısı daha uygun bir göstergedir. Tek maddelik boyutta iç tutarlılık hesaplanamaz.
Test-tekrar test güvenirliği de gerekli mi?
Ölçtüğünüz yapı zaman içinde kararlıysa ve tasarımınız iki ölçüme izin veriyorsa güçlü bir ek kanıttır; ancak çoğu tez için iç tutarlılık katsayıları yeterli kabul edilir.
Yazan
Tez Danışmanlığı
Rehberlerimizi, ön görüşmelerde ve danışmanlık seanslarında en sık karşılaştığımız sorulardan üretiyoruz. Yayımlamadan önce alanında doktora düzeyinde çalışmış bir danışman okur.
Akademik etik ilkelerimiz →İlgili yazılar
Ön görüşme
Tezinizin bulunduğu aşamayı 30 dakikada birlikte değerlendirelim. Ücretsiz, taahhütsüz.
Talep gönderin